Κοινωνικές επιστήμες - Φιλοσοφία και θεωρία

Σε έναν κόσμο που μετασχηματίζεται ραγδαία λόγω της τεχνολογικής ανάπτυξης και των καταστροφικών επιπτώσεων της οικολογικής κρίσης, καλούμαστε να επανεξετάσουμε όλα όσα πιστεύαμε για την ανθρώπινη ύπαρξη και την κοινωνία...

Η Λ, η οποία μένει μόνη της, δέχεται τηλεφώνημα από ανθοπωλείο...

…«Κι αν σου έλεγα ότι οι Ελεύθεροι Τέκτονες, είναι αυτοί οι οποίοι έθεσαν ως μία μόνο από τις επιδιώξεις τους, το να ελαχιστοποιήσουν – όσο είναι δυνατόν – αυτές τις διαιρέσεις που καθιστούν τους ανθρώπους εξαιρετικά ξένους μεταξύ τους;»… Μ’ αυτά τα λόγια ο Φαλκ περιγράφει το όνειρο οι άνθρωποι να ζουν μαζί, ενωμένοι και αδελφωμένοι, σε μια Φωτισμένη κοινωνία, ενώ έμμεσα χαρακτηρίζει τον Ελευθεροτεκτονισμό ως μία δεξαμενή ελεύθερης σκέψης και χώρο κοινωνικής προόδου...

Το παρόν έργο, του συγγραφέα και καθηγητή του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Γεώργιου Ν...

Ο τίτλος του βιβλίου δηλώνει ότι πρόκειται για την εξιστόρηση «συµβάντων», τα οποία ο συγγραφέας «είδε» να συµβαίνουν...

Ο συγγραφέας αρχικά εισάγει ένα φιλοσοφικό κριτήριο (κόσμος των λεγομένων -κόσμος των δρωμένων), σύμφωνα με το οποίο κατηγοροποιεί το γεγονιστικό υλικό της ιστορίας με βάση τις διαφορετικές ποιότητες της γλωσσικής έκφρασης των ενεργημάτων του ανθρώπου...

Tο παρόν έργο, του συγγραφέα και καθηγητή του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Γεώργιου Ν...

Στο κείμενο που έχουμε επιλέξει για τον παρόντα τόμο η Αμερικανίδα φιλόσοφος Μάρθα Νουσμπάουμ ξεκινά με την πραγματική ιστορία της Βασάντι, μιας νέας, μικροκαμωμένης γυναίκας από την Ινδία και το κρατίδιο Γκουτζαράτ στη βορειοδυτική Ινδία...

Από τον "μικρόκοσμο" του κοινωνικού "υποκειμένου" στον "μακρόκοσμο" των συνελκόμενων οικονομικού, κοινωνικού, πολιτικού και πολιτιστικού πεδίου: Παγκόσμιο Κοινωνικό Εγερτήριο...

Πώς συνδέεται η αρνητική ουτοπία του Όργουελ με τον μονοδιάστατο άνθρωπο της κριτικής θεωρίας του Μαρκούζε; Ο Όργουελ έγραψε το 1984 έχοντας μπροστά του μια συγκεκριμένη παραμορφωτική κομμουνιστική οργάνωση του κράτους, όπως αυτή εκφράσθηκε μέσα από τις "ενοράσεις" της σταλινικής τρομοκρατίας, και επιπλέον αντιμετωπίζοντας τον μέγιστο φόβο της ενδεχόμενης εξάπλωσής της στον Δυτικό κόσμο...

Σε τι αποβλέπουν οι κοινωνικές επιστήμες - ανθρωπολογία, κοινωνιολογία, ψυχολογία, ιστορία, οικονομικά, πολιτική επιστήμη; Να προσφέρουν άραγε γνώση παρόμοια με εκείνη των φυσικών επιστημών; Να αποκαλύψουν κανονικότητες και νόμους για την πρόγνωση και την εξήγηση των κοινωνικών φαινομένων; Ή μήπως αναδεικνύουν εμφανή αλλά και λανθάνοντα νοήματα των πράξεων και συμβάλλουν στην ερμηνευτική κατανόηση των ανθρωπίνων πραγμάτων; Οι κοινωνικές επιστήμες αντιμετωπίζουν πολλές προκλήσεις....

"Κατά τo τελευταίο τέταρτο του 20ού αιώνα, πολλές ουτοπικές κοινωνικές φιλοσοφίες τέθηκαν σε εφαρμογή και πάλι, και απετέλεσαν αντικείμενο διαπρύσιων κηρυγμάτων· ο μαρξισμός αναβίωσε και άνθισε σε μια ποικιλία μορφών που σχεδόν μας αφήνει άναυδους· η ψυχανάλυση απέκτησε νέο θεωρητικό προσανατολισμό με το έργο τού Lacan και των οπαδών του· ο Ηabermas και άλλα μέλη της Σχολής της Φρανκφούρτης συνέχισαν να σκέφτονται τις παραλληλίες ανάμεσα στις θεωρίες τού Marx και του Freud· το γυναικείο κίνημα προσέθεσε στη συζήτηση μια ολόκληρη σειρά από παραγνωρισμένες έως τότε ιδέες και παραμελημένα επιχειρήματα· και μέσα σε όλο αυτό τον αναβρασμό, οι εμπειριστικές και θετικιστικές ακροπόλεις της αγγλόφωνης κοινωνικής φιλοσοφίας απειλήθηκαν και υπονομεύθηκαν από επάλληλες ερμηνευτικές, στρουκτουραλιστικές, μεταεμπειριστικές, αποδομιστικές και άλλες ορδές, που εισέβαλαν ορμητικά κατά κύματα....

Ο Isaiah Berlin, ένας από τους κορυφαίους εκπροσώπους της παράδοσης του φιλελεύθερου ουμανισμού, υποστηρίζει εδώ με πάθος, οξυδέρκεια και σαφήνεια ότι τα «μεγάλα αγαθά» της ανθρωπότητας -ελευθερία, δικαιοσύνη, ισότητα- δεν είναι αυτονόητα....

-...

Η μικρή τούτη πραγματεία είναι απόσπασμα από ένα ευρύτερο έργο που δοκίμασα να γράψω πριν από χρόνια, χωρίς να υπολογίσω τις δυνάμεις μου, και το παράτησα....