Αφετηρία του βιβλίου υπήρξε η επιστημονική διημερίδα που διοργανώθηκε τον Απρίλιο του 2013 από το τμήμα Πολιτικών Επιστημών του ΑΠΘ στο Δημαρχείο Θεσσαλονίκης για τα 70 χρόνια από το Ολοκαύτωμα των Εβραίων στην πόλη...
Οι ισχυροί εθνικοί δεσμοί εμφανίστηκαν σχετικά πρόσφατα ή, αντίθετα, πολύ παλιά; Ποιοι υπήρξαν οι οικονομικοί, πολιτισμικοί ή πολιτικοί μηχανισμοί που πυροδότησαν την εθνικιστική μανία τόσο στη Δύση όσο και στην Ανατολή της Ευρώπης; To έθνος-κράτος, όπως εξάλλου και ο εθνικισμός, βιώνουν σήμερα το κύκνειο άσμα τους μπροστά στις νέες πολλαπλές ταυτότητες και σε ένα αναδυόμενο ευρωπαϊκό κράτος-έθνος; Ή μήπως πρόκειται ήδη για μια ελπίδα χαμένη στην εθνικιστική φωτιά που κατακαίει τις πρώην κομμουνιστικές χώρες;
Το βιβλίο παρουσιάζει τα ιστορικά εκείνα στοιχεία που μας επιτρέπουν να αντιμετωπίσουμε αυτά τα ερωτήματα χωρίς βεβιασμένες εκτιμήσεις...
Υπάρχει τάχα σ΄΄ ολόκληρη την ιστορία της ανθρωπότητος -και στις πιο ζοφερές της ακόμη περιόδους-, φρικτότερο πράγμα από τον εγκληματικό Εθνικισμό, που έμπηξε τόσο βαθιά τα νύχια του στο ζωντανό σώμα του κόσμου και ενέτεινε όλη του την προσοχή στο πώς να μην εξασθενίσει ούτε στιγμή η δύναμη των νυχιών αυτών; [...
Έθνος καλούμεν την ενσυνείδητον Φυλήν. Είναι πνευματικόν γεγονός, αναπτυσσόμενον και εξελισσόμενον εντός και δια της βιολογικής πραγματικότητας της Φυλής.
-...Το παρον μέρος συγκροτείται εκ τεσσάρων Κεφαλαίων. Ουσιαστικώς όμως αποτελείται μόνον εκ του πρώτου, καθότι τα επόμενα τρία είναι συμπληρωματικά του, ή ορθότερον, επεξηγηματικά των εις τάς σελίδας του κατεχωρημένων δύο Δελφυ(ι)κών (Προ)μηνυμάτων