Εξέλιξη (Βιολογία)

Στις δεκαετίες του 1960 και του 1970, κάτι ριζικά νέο άρχισε να πλανάται στον αέρα: νέοι τρόποι κατανόησης των φυσικών συστημάτων, νέοι τρόποι σκέψης που θέτουν υπό αμφισβήτηση πολλές από τις βασικές παραδοχές μας...

Τι είπε πραγματικά ο Δαρβίνος; Γιατί μια κατά βάση βιολογική θεω­­ρία κίνησε το ενδιαφέρον τόσο διαφορετικών ως προς την ιδεολογία και τη συγκρότηση φιλοσόφων, οικονομολόγων και κοινωνιο­λό­γων; Τι βρήκαν εκεί ο υπέρμαχος των αγορών Χέρμπερτ Σπένσερ, ο συγγραφέας του Κομμουνιστικού Μανιφέστου Καρλ Μαρξ και ο αναρ­χικός ακτιβιστής Πιοτρ Κροπότκιν; Πώς τα ίδια τα γραπτά του Δαρβίνου έγιναν επιστημονικό άλλοθι για τους απολο­γη­τές μιας άδικης κοινωνικής δομής, η οποία εδώ και μερικές χιλιάδες χρόνια βλέπει την ανισότητα δύναμης και πλούτου ως τη φυσική ανθρώπινη κατάσταση; Γιατί η ίδια γραμμή σκέψης θεωρεί τον πόλεμο έμφυτο δαρβινικό χαρακτηριστικό με προσαρμοστική αξία, και συνεπώς αναπόφευκτο; Πώς μια επιστημονική θεω­ρία για την εξέλιξη των οργανισμών και τη φυσική επιλογή οδήγησε στο κίνη­μα του κοινωνικού δαρβινισμού και στην αποτρόπαιη ευγονική των ναζί; Γιατί μετά το σύντομο μεταπολεμικό διάλειμμα ο κοινωνικός δαρβινισμός αναβιώνει στην εποχή του νεοφιλελευθερισμού, όπου χωρίς ντροπή εξυμνείται από αρκετούς πολιτικούς ηγέτες, συστη­μικούς διανοητές, επιστήμονες και διαμορφωτές της κοινής γνώμης; Πώς μια ανθρωπότητα με τη σημερινή κοινωνική και οικονομική δομή και την εκκωφαντική ανισότητα θα διαχειριστεί την επερχόμενη κλιματική κρίση και τους κινδύνους της Βιοτεχνολογικής Επανάστασης; Υπάρχει άραγε κάτι που θα μπορούσε να ονομαστεί ανθρώπινη φύση; Δηλαδή ένα σύνολο συμπεριφορικών χαρακτήρων και αξιών που να περιγράφει συνοπτικά τον άνθρωπο; Που να είναι συνάμα καθολικό και να περιλαμβάνει διαχρονικά και χωρι­κά όλους τους ανθρώπινους πολιτισμούς; Και είναι άραγε αυτή η φύση βίαιη, πολεμο­χαρής και εγωιστική; Κι αν όντως υπάρχει κάτι τέτοιο, από πού προέρχεται; [...

Ποιος μηχανισμός ευθύνεται για όλα τα δημιουργικά θαύματα της φύσης — τις φτερούγες, τα μάτια, τα γόνατα, το καμουφλάζ των ζώων, την πέψη της λακτόζης, τη φωτοσύνθεση και τόσα άλλα; Μήπως οι τυχαίες μεταλλάξεις που συνέβησαν μέσα σε μόλις 3,8 δισεκατομμύρια χρόνια; Και, αν δεν ευθύνονται οι μεταλλάξεις, τότε ποιος είναι ο μηχανισμός που εξηγεί την ταχύτητα και την αποτελεσματικότητα της εξέλιξης; Η θεωρία του Δαρβίνου για τη φυσική επιλογή εξηγεί πώς διατηρούνται σε βάθος χρόνου οι χρήσιμες προσαρμογές...

Πόσο παραμορφώνει ένας παλιός καθρέφτης; Πόσο αλλοιωμένες αντανακλά τις θεωρίες του Δαρβίνου σήμερα; Πόσο καλά αντιλαμβανόμαστε την εξελικτική θεωρία κοιτώντας την στον καθρέφτη του σπουδαίου επιστήμονα; Μήπως η δυσκολία που συναντά πολύς κόσμος να αποδεχθεί την εξελικτική θεωρία έχει σχέση και με εσφαλμένους τρόπους κατανόησής της; Πόσο καλά γνωρίζουμε τι λέει η σύγχρονη εξελικτική βιολογία; Πόσο διαφέρουν αυτά που λέει από τη δαρβινική θεωρία; Είναι η εξέλιξη απλώς μια θεωρία και τι είναι στ’ αλήθεια μια επιστημονική θεωρία; Μπορούμε να εξηγήσουμε τη ζωή και την ποικιλία της με τρόπο διαφορετικό από εκείνον που μας προσφέρει η εξελικτική θεωρία; Μήπως οι εξελικτικοί βιολόγοι προσπαθούν να δικαιώσουν άδικα κοινωνικά συστήματα και να αποδώσουν στα γονίδια το κάθε τι; Και, εντέλει, καταγόμαστε πράγματι από πιθήκους, ή όχι; Σε τούτο το βιβλίο εξετάζονται αυτά και άλλα πολλά ερωτήματα που αφορούν μία από τις σπουδαιότερες κατακτήσεις της ανθρώπινης νόησης, τη θεωρία για την εξέλιξη της ζωής στον πλανήτη μας (ή μήπως και αλλού;)...

H επική ιστορία της εξέλιξης του εγκεφάλου, από τους μονοκύτταρους οργανισμούς έως τη σημερινή πολυπλοκότητα των ζώων και του ανθρώπου Ο διαπρεπής νευροεπιστήμονας Joseph LeDoux ανατρέχει στα βάθη της φυσικής ιστορίας της ζωής στη Γη αναζητώντας μια νέα θεώρηση των ομοιοτήτων ανάμεσα σε εμάς και στους μακρινούς προγόνους μας...

Έχει τεκμηριωθεί διεξοδικά ότι όλοι οι γνωστοί οργανισμοί κατάγονται από έναν μοναδικό αρχαίο κοινό πρόγονο....

Το σεξ βρίσκεται στο επίκεντρο κάθε ατομικής συμπεριφοράς, στον κόσμο των ζώων....

Επί μεγάλο χρονικό διάστημα εστιάζαμε το ενδιαφέρον μας στη σκοτεινή πλευρά της βιολογικής μας κληρονομιάς: την ικανότητά μας για επιθετικότητα, βαναυσότητα, προκατάληψη και ιδιοτέλεια....

Ο συγγραφέας έχει χαρακτηριστεί ως "μια από τις πιο λαμπρές προσωπικότητες της εξελικτικής βιολογίας" και ως "ο Δαρβίνος του εικοστού αιώνα"....

Εμείς, τα ανθρώπινα όντα, μοιραζόμαστε περισσότερο από το 98% των γονιδίων μας με τους χιμπαντζήδες....

Εμείς, τα ανθρώπινα όντα, μοιραζόμαστε περισσότερο από το 98% των γονιδίων μας με τους χιμπαντζήδες....

Γιατί έχει σημασία το εξελικτικό παρελθόν του ανθρώπου για το παρόν και το μέλλον του; - Γιατί σήμερα νοσούμε από άγνωστες στο παρελθόν ασθένειες, όπως ο διαβήτης τύπου 2, η κατάθλιψη, η καρδιοπάθεια, η τερηδόνα, η οστεοπόρωση, η πλατυποδία, η χρόνια αϋπνία, η σκλήρυνση κατά πλάκας, η μυωπία, η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση και τόσες άλλες; - Γιατί ενώ έχουμε αποκτήσει υψηλότερα, μακροβιότερα και υγιέστερα σώματα, νοσούμε περισσότερο; - Γιατί παχαίνουμε εύκολα και αδυνατίζουμε δύσκολα; - Γιατί λέμε ότι οι περισσότεροι τύποι καρκίνου είναι νόσοι της σύγχρονης ευμάρειας, και πώς αυτό μπορεί να μας βοηθήσει στην πρόληψή τους; - Γιατί κοιμόμαστε τόσο διαφορετικά σήμερα απ’ ό,τι παλαιότερα; - Γιατί στην εποχή μας αποδεχόμαστε ως φυσιολογικό να χάνουμε τη ζωή μας σε τροχαία ατυχήματα, αλλά αφύσικο να πεθαίνουμε από γρίπη ή από πείνα; - Γιατί ο άνθρωπος αρέσκεται να αποκτά νέες και επιβλαβείς συνήθειες, όπως αποδείχθηκαν τα παπούτσια, το διάβασμα και το κάθισμα σε καρέκλες; - Γιατί οι αλλεργίες εμφανίζονται συχνότερα στα ανεπτυγμένα κράτη; Το παρόν βιβλίο εξηγεί θαυμάσια τους μείζονες μετασχηματισμούς που συνέβαλαν στις κρίσιμες προσαρμογές του ανθρώπινου σώματος: τον διποδισμό, τη μετατόπιση σε μια διατροφή χωρίς νωπούς καρπούς, την έλευση του κυνηγιού και της τροφοσυλλογής που μας προίκισαν με την αθλητική αντοχή μας, την ανάπτυξη μεγάλου εγκεφάλου και την απαρχή της πολιτισμικής εξέλιξης....

Παρά την πολιτισμική αντιπαράθεση που εξακολουθεί να μαίνεται στην Αμερική -και τον σκεπτικισμό ή την έντονη προκατάληψη σε πολλές άλλες χώρες του κόσμου, μηδέ εξαιρουμένης της δικής μας-, η θεωρία της εξέλιξης παραμένει πάντα ένας ακρογωνιαίος λίθος της επιστήμης....

Η διαμάχη της εξελικτικής θεωρίας και του δημιουργισμού Γιατί η διαμάχη μεταξύ "δαρβινιστών" και "δημιουργιστών" συνεχίζεται με αμείωτη ένταση; Η καθηγήτρια Eugenie C....